PAGBAEOS ni MARIA RIZA S. ARAULA

PAGBAEOS

ni MARIA RIZA S. ARAULA

Saea man tan-awon,

Ugaling kinahangean ko nga obrahon.

Sobrahan eon gid abi sanda

Ag indi ko eon mapunggan pa.

Ro pag-bully nanda kakon

Hay indi ko eon gid-a masarangan.

Matsa bulkan nga masab-og eon

Ro akong kahangit kanda.

Gusto ko magsugid,

Ugaling ginaunahan ako it kueba.

Kueba nga basi sobra pa

Ro andang maobra.

Naghipos ako,

Bukon it para sa ikamayad it tanan.

Kundi sayod ko nga may tamang oras,

Para sanda hay baeosan.

           

-       MARIA RIZA S. ARAULA

Ibajay National High School

SA IBABAW ni Mary Shiey M. Mangilaya

SA IBABAW

ni Mary Shiey M. Mangilaya

Nagpiyong ako ag ginbatyag ro hangin

Gin-alsa ang alima

Ag nagginhawa

Isaeang madaeom nga ginhawa

Nagmukeat ako ag nagdungok

Idto imaw sa idaeom gahueat

Gatinangda

Gatan-aw kakon

Gahueat nga basi angan-angan mahueog ako

Angan-angan

Pagka-angan-angan, gaduhong gihapon ako sa ibabaw

Nagdungok ako ag idto gihapon imaw

Gahueat. Gatinangda. Gatan-aw

Angan-angan, basi angan-angan

Magpundo ro hangin hay magpundo man ako’t eaupad

Ag makahalin eon ako iya sa ibabaw

Tapos mabagbag paagto kimo

Paagto sing pwesto

Kon siin palanggaon ta

Ag palanggaon mo man ako.

Mary Shiey M. Mangilaya

Melchor Memorial School Inc.

KUNAKON ni CZARINA AMOR CABILLETE

KUNAKON

ni CZARINA AMOR CABILLETE

Kunakon ro pagpalangga,

Hay makaron ka nami

Sa una hay kalipay

Kasubo sa ulihi.

Kunakon may promise,

Sa aton nga pag-iba

E, alin ro natabo?

Euha gatinueo.

Ham-an ta makaron?

Kalisod gid-a isipon

Alima ko ginbuy-an

Ag imong gin-aywanan.

Kunakon kita pa,

Hay sakit sa baeatyagon

Nga kunta ako eang

Sa imong tagipusuon.

-       CZARINA AMOR CABILLETE

Ibajay National High School

BANWA KO Ni Zaldy Castro Sr.

BANWA KO
Ni Zaldy Castro Sr.

Kabukiran nimong puro kakahuyan
Masadya gid sa akong pangitan-awan
Huni it mga pispis nga naga euparan
Sa akong dueonggan sonata pamati-an.

Kaeanasan nimong puro paeayan
Nga ga saot-saot sa hangin it amihan
Masadya isipon kon mag tig-aeani eon man
Limbok ag ubas akong masamitan.

Eawod nga maeapad akon natan-awan
Manaog masaka nang baeod nga ga unahan
Barutong ga pangisda naga eumpat- eompat man
Agud ipasuea isdang madakpan.

Ro karsada gin pasadya mo man
Saeakyang ga agi imong gin dugangan
Ga tueo ro euha sa akong pag-eak-ang
Kon san-o eon man ga kita it uman.

Saeamat "Ibajay" sa imong handumanan
Nga tinao kakon nga di malipatan
Bisan maeayo akong gina adtunan
Akon ka gid lang balik-balikan.

HANDUM ni: Sharlyn Joy Jontilano Mandin

HANDUM 
ni: Sharlyn Joy Jontilano Mandin

Uwa ako it ibang handum kundi mangin malipayon, 
Ag ro kalipay it akong pamilya hay mangin matayuyon, 
Pero kasubo kung akon nga isipon, 
Ibang tawo nga uwat handum, kalipay pilit pagasamaron.

Kung akong isipon umpisa pa sa pinaka-una, 
Kat naga eskwela pa ako, hasta sa makara, 
Kalisod it pagpangabuhi kakon naga dumaea, 
Nga magtinguha gid agud maka-usoy it manami nga ubra.

Makaron nga naangkon ko eon ro kalipay, 
Sa airport adlaw ag gabie nagapakabudlay, 
Pero ro gaoy ko hay nababayluhan permi it kahilway, 
Eabi eon gid kung isipon ko sanday nanay ag tatay.

Pero umabot ro sitwasyon nga uwa ko ginapanumdom, 
Nakit-an ang sarili sa atubang it saeaming naga hiyom-hiyom, 
Kaibahan ro eoha sa mga mata nga ginapa-idaeom, 
Ro minatuod ko nga nabatyagan, sobrang sakit it kabubut-on.

Gusto ko eang gid konta maging ordinaryong empleyado, 
Pero ham-an ginahingabot ako it ibang tawo? 
Ano ro nakikit-an ninyo kakon nga uwa sa mga sarili ninyo? 
Sa kaugalingon ninyo'indi kamo makakontento?

Sa pagpangabuhi hay indi ka magka-ibot, 
Magbueoligan eang konta ag uwa it pag hingabot, 
Imong kabubut-on hay indi mag mus-ot, 
Kung gina angat ro pangabuhi it mga tawo nga mabuot.

Kung ako ro imong pangutan-on, 
Kung ano ang handum sa makaron? 
Kalipay ang gustong ibalik sa tama nga ti-on, 
Ag pagalipatan eon ro sakit nga gin daea it kahapon.

SI PEDRO ni Alrom Christian P. Ricafuente

SI PEDRO
ni  Alrom Christian P. Ricafuente

Tro-adlaw.
Ginhigot ko rang amigong agak
Nga si Pedro
Idto sa binit it payag namon.
Nag-adto dayon sa baraka
Ag nagbakae it tubi.
Sa pag-uli nakon,
Nagmutlog rang mata;
Hay, naduea si Pedro.
Kon siin-siin ko imaw gin-usoy,
Wa ko gid imaw hakita.
Nag-adto ako sa kusina
Ag hakita ko si Lola idto.
Ginpangutana ko imaw
Kon hakit-an na si Pedro.
"Iya!" sabat ni Lola.
"Ginhimo ko imaw nga adobo.
Bukon abi't paborito mo ra?"

san-o pa baea? ni JASMIN C. VARGAS

san-o pa baea?

san-o pa ako maging kuntento?

dati gusto ko mangin isaea ka maestra

nag-eskuyla, nagtapos, pero bukon pa it husto

ngani pirme ko napangutana san-o pa baea?

nag-maestra, pero bukon gihapon it masadya

indi ko maintindihan ham-an makaraya

nag-asawa, may trabaho pero kueang pa

ngani pirme ko napangutana san-o pa baea?

nagkapamilya, nangin manami ro pag-iliba

pero matsa nawili sa ubra

tyempo nga para sa unga nalilipatan eut-a

ngani pirme ko napangutana san-o pa baea?

ngani naisip ko bukon gid man it basehan 

kung may trabaho ka malipayon ka

kung may pamilya ka dapat may oras ka

san-o pa baea?

san-o pa baea?

mangin insakto ang naubra?

mangin kuntento sa kung ano may una?

mangin malipayon sa kahimtangan makara?

san-o pa?

umpisahan ta makara....

JASMIN C. VARGAS

Pre-school Teacher

KAUGALINGON ni : Sharlyn Joy J. Mandin

KAUGALINGON 
ni : Sharlyn Joy J. Mandin

Kaugalingon hay indi ko maintindihan, 
Kon ano gid baea ro minatuod nga nabatyagan, 
Kon akon balikan pangabuhi nga maalwan, 
Kaibahan akong mga magueang ag among ginikanan.

Ginapangutana ko ang kaugalingon kong ano kunta kami makara, 
Kon sanda hay owa nag temprano it pag aeasawa, 
Kon nangin matutom eang gid ro iba kanda mag eskuyla, 
Pagpangabuhi kunta hay mas lalo pa nangin masadya ag manaya-naya.

Haron nga panghuna-huna sa kaugalingon nagadumina, 
Paalin lat-a ang ginikanan kung ako hay magakaeuya, 
Ro iba nakon nga mga magueang owa gid it pagkabaeaka, 
Dahil sanda hay may kanya-kanya eon man nga mga pamilya.

Kon tueokon ko ang kaugalingon ako hay naga-ngawa, 
Nga haeos kaunon ko eon lang hay itao ko pa kanda, 
Pagpalangga ko sang ginikanan indi mabakae it kwarta,
Dahil owa ako sa ibabaw it kalibutan kon bukon it dahil kanda.

Ngani kaugalingon makaron akong gina istorya,
Kon ano gid baea ro butang nga kakon magapasadya,
Kon pag adto sa maeayong lugar ro sabat sa akong mga pangutana, 
Kaugalingon hay usisa-on ko pa it husto agud maka-umpisa.

UEAN/SILAK ( Mga Abtik nga Sugilanon nga Akeanon )

UEAN/SILAK

( Mga Abtik nga Sugilanon nga Akeanon )

HUEAM
ni Shur Conanan Mangilaya

TEMPRANO pa ro gabii kat mag-agto si Nong Tonio sa isaea ka baraka, may kaeayuon pa nana panawon halin sa andang baeay sa may bukid. Kinahangean pa nana nga magtabok it suba antes makaabot sa isaea ka barangay nga may baraka.

            Isaea nana nga problema hay owa imaw it daeang kwarta. Tan-awon nana kon makahueam imaw tungod gabii eon. Ag isaea pa hay owa sanda it suea sa ihapon. Tao eang man kon makautang imaw it de-lata. Ag kapin pa nga may sueod eon hin-aga ro anang unga sa eskuylahan ngani kinahangean gid nana nga makahueam it kwarta, agud pambaeon it anang unga.

            Samitan nana kon makausoy imaw it midyos. Kilaea eon man imaw it tag-iya it baraka, ag kon amat nagautang man imaw. Bisan sayod nana nga ginaluko imaw it tag-iya. Bangud suno sa anang nasayuran, matsa ginataasan ro presyo it baligya kon imaw magbakae. Anda abing pagkasayod kana hay madali eang lukuhon bangud uwa haeos it iniskuylahan. Ag sayod Nana nga may batasan nga maugtason si Nay Maria.

            "Ah, Nang Maria, mayad nga gabii." mueo ni Nong Tonio sa tag- iya.

            "Mayad man nga gabii, ano panaw Ton?" Pangutana ni Nay Maria.

            "Ah, gahinyo kunta ako kon puydi baea ako kahueam kimo it baynte pesos," hinyo ni Nong Tonio.

            "Ano? Mahueam ka nga gabii eon ngara."

            Owa ako gapahueam," sabat it magueang

            "Sige lang Nang a. Puydi mautang lang ako it sambilog nga kornbip?"

            "Puydi man, tag singkwenta sambilog."

            "Sige, sambilog."

            Dinawat it magueang kay Nong Tonio ro cornebeef.

            "Hay tag sardinas ngaron huh, tagpila?" Pangutana ni Nong Tonio.

            "Ah, tag traynta ham-an?"

            "Puydi ko bayluhan ro kornbip ngara it sardinas lang?"

            "Sige, ambi lang ron."

            "Di baea tag singkwenta ro kornbip ngara ag tag traynta ro sardinas?"

            "Huo, ham-an?"

            "Ngani may sag-uli pa ako nga baynte pesos."

            Dinawat it magueang ro sardinas ag baynte pesos kay Nong Tonio.

            Maeayo-eayo eon ro pinanaw ni Nong Tonio kat madumduman nana nga may pambaeon eon nga kwarta sa eskuylahan ro ana nga unga hin-aga. Naghiyum-hiyom imaw samtang ginapanumdom ro maugtasong magueang nga si Nay Maria.

EAHON ni Love Torres

EAHON
ni Love Torres

Sa idaeom it alima it ugsad nga buean
Nagpungko ako sa kagueangan it imong limog
Sa pagduyan-duyan ku mga dahon
Napahutik ako it matam-is nga pagpaseamat
Sa mainit-init nga hulikap it imong paghigugma --
Imortal nga nagakinamang sa huna-huna,
Padayon nga nagatubo sa akong paminsaron,
Kamana it mga maeambo nga hilamunon
Nga ikaw mismo ro nagtanom
Sa kaidaeuman it akong hinumdom.
Ginsaksihan it nagakindat-kindat nga mga bituon
Pagbaeaylohan it atong mga promisa
Kaibahan it kadueom nga nagakupkop sa kagab-ihon
Nagahakos ag nagakurae katon daywa.
Ginhandum ko nga kabay bisan sa harang punto,
Ro pag-einangoy it panganod hay magpundo;
Ro adlaw indi anay magbugtaw
Indi anay magmukeat sa anang kalimutaw,
Bangud katon eang ro harang gabie.
Agawon ko, akuon ko
Aton eang.

- Maloco National High School

Maloco, Ibajay, Aklan

MAESTRO AG MAESTRA Ni Jose Ronald T. Inguillo

MAESTRO AG MAESTRA
Ni Jose Ronald T. Inguillo

Manugturo, nagatindog nga pangaywang ginikanan.
It mga inunga kon idto sa eskuylahan.
May mabahoe ag mabug-at nga katungdanan
Sa aton pag-inugali ag pagtinueon-an.

Manugturo nga nagakahawag kon ikaw hay maeuya.
Problema it estudyante hay problema man nana.
Indi makatueogan kon indi masolusyunan
Ro mga problema idto sa eskuylahan.

Manugturo nga nasubuan kon ro estudyante hay sa kalisdanan.
Sobra man ro kalipay kon ro tanan hay hayahay.
Una nga nakapan-o kon ro ana’ng estudyante hay may gusto
sa ana’ng kaklase hay inlab eon kuno.

Manugturo nga ro tutunlan pirmeng nagasakit.
Sa mga inunga sige ro ana’ng singgit.
Mueay nga estudyante sa manugturo indi magpati
Ngani si maa’m ro kaakig hay pirte.

Mga manugturo nga mga intelihente.
Maid-id nga ginapadpad ro leksyon sa klase.
Ginasigurado nga kada isaea hay nakaintindi
Agod may iuli nga kaaeam ro ana’ng estudyante.

- Jawili, Tangalan, Aklan

HINUBUAN ni Zaldy Castro Sr.

HINUBUAN
ni Zaldy Castro Sr.
Sa busay mali kita mangahoy
Panggatong sa dapog kon magtug-on
Kahoy nga ulingon maw ro pilion
Ma baga ron kon igatong.
Kon gusto malinong sa bubog sumaka
Kalantutay idto hay magaya
Sa init it adlaw di ka mahuya
Dahil handong it kalantutay di ka makita.
Kon tig aeani mali man sa tukdaw
Kuoe ag eupo-eupo masadya pang ilabas
Daea eang it karit ag maggaeab
May parti ka gid nga pang bugas-bugas.
Kon naila kaman gapamunit
Sa katunggan bitbitan ro bunit
Tilapya ag paeo may ubog ag bagtis
Libre ihapon basta mahugod mamunit.
Sa baybay maligos masadya
Baeod kon malinong taksay ga pangisda
Singgit it noot magbulig it bira
Manamsi ag tamban may maiuli ka.
Tagbaya..

Pag-eusong Ni Mary Ederline Mamburam

Pag-eusong

Ni Mary Ederline Mamburam

Pag-eusong mo sa eanas, hinigugma

Ro eugta sa tag-init

Hay nabunyagan it imong kusog ag promisa

Ag samtang, ginasamitan naton

Ro katam-is it patak it ham-og it kaaganon,

Ro eangit ag eugta

Hay nagpang-abot

Mga uhaw nga kasing-kasing

Makayuhum man gid kita sa pagbutlak it adlaw,

O akon nga hinigugma.

Damil it Kape

Ro katam-is it paghigugma

Hay naging maeas-ay parehas it tubi it uean

Owa it damil

Ano ro kueang ag kita hay nag-eas-ay sa kada isaea?

Bukon it parehas it kape nga ginatimpla ko kimo kato

Tama eang sa katam-is

Tama eang sa pihikan mo nga panglasa

Mainit pero indi makapaso sa dila

Siin baea kita napaso?

Makaron ro paghigugma hay parehas it kape

Nga owa it nagainom.

May kapait nga gapabilin

Kung imo nga batason.

SIGE EANG ni Zaldy Castro Sr.

SIGE EANG

Pagguwa mo sa harang kalibutan
Sobrang kalipay it imong ginikanan
Pagtatap kimo indi matumbasan
Pahuway nanda karga ka sa dughan.

Pag umpisa mo it pag iskuyla
Nagtiis magturo ro imong maestra
Pagpabasa kimo it abakada
Ga ugtas imaw para magkantigo ka.

Naka tapos ka sa imong himueat
Ginikanan mo sobrang pasaeamat
Kursong sa barko maw ing nadawat
May diploma eon ongang paeasabat.

Banwang gin bahoean imong inaywanan
Daea ro papel nga imong puhunan
Syudad nga magulo maw ing inadtunan
Agud usoyon mo mayad nga pangabuhian.

Adlaw adlaw naga aplay ka
Papel nga bitbit maw permi ro daea
Sa pangamuyo mo kada mag panaw ka
Mabaton konta sa gina aplayang kompanya.

ni Zaldy Castro Sr.

- Tagbaya, Ibajay, Aklan

Top of Form

PAMUEOT ni Banikanianz Pride Trigun

PAMUEOT

Makarang tyempo mga pamatan-on
Iba eon andang tradisyon
Magueang nanda indi eon kayang respituhon,
Kon amat anda pang patangison.

Sa akon pagbaktas iya sa kahabaan it kamaynilaon
Indi ko pag ibaylo pangabuhi it probinsyahanon,
Nga sa dayang buean umagto ka sa taeon
Tipoe imo pueoton
Limpyohan ag sanlagon
Pag abot it hapon may imong kukuton.

ni Banikanianz Pride Trigun

- Batan, Aklan

Top of Form

MAKATANG AKLANON

MAKATANG AKLANON

Daeang buean it Mayo 
Kanamion ro panyempo, 
Pista iya pista igto,
Peo dahan eang mga amigo,
Sa baylihan abung luko. 
Makainom ngane it todo
Ag sakaon it hangin andang ueo 
Maisog pa sa gawalang turo, 
Sa baylihan mag pinamayo.

Imbes mag enjoy ro mga dayo,
Mas pinili pa uminom sa baeay pasikreto, Mahilong man bisan tueogan sa idaeom it lababo 
Pagbugtaw owa man it bukoe ag sakit sa ueo.

- BANIKANIANS PRIDE TRIGUN
Batan, Aklan

Pusod it Eawod - Mary Ederline Mamburam

Pusod it Eawod

Sa pusod it eawod

May isa ka isla

Imaw ro naging tuy-tuy

Ag nagtao it kabaskog

Sa mga nagaistar kara.

Ginbun-ag ako it ana nga sinapupueonan

Halin sa pagkatawo ag sa pagbahoe,

Ro ana na ginhawa

Ro limog it akon nga una nga uha

Siin man ako mapadpad

Imaw hay akon nga ginakahidlwan

Ro ana nga tangis ag haro

Hay pagbutlak it adlaw sa Sidlangan

Hasta sa ulihi nga ginhawa

Imaw ro akon nga amuma

Ro akon nga manugtatap.

-          Mary Ederline Mamburam

Bulalakaw Ni Mary Ederline Mamburam

Bulalakaw

Ikaw hay isa ka Bulalakaw!

Nagpamisok kakon

Ag dayon hay naduea

Gin-aywanan mo ako nga owa nagpamilin-bilin

Bulalakaw!

Ro imo nga mga mata hay nagtahaw

Ag ako hay nabighani

Sa halimunon ako hay nag-usoy

Kon may bakas ikaw nga naaywanan

Ag ro akon nakita eamang

Hay hamog sa kaagahon.

Ni Mary Ederline Mamburam

SAYLO ANAY Ni Shur C. Mangilaya

SAYLO ANAY

Ni Shur C. Mangilaya

Top of Form

Sa among kapayahan idto sa may ilaya
Nakit-an ko si Panyang nga gaipu it bunga
Nangawa ako't duro nag-untay 'nang alima
Ginakinuhit gali ni Kap anang kapaya.

Sa eugta ni Nay Sayong sa taeamnan it taeong
Akon nga nangawahan ro dahon nagahuyong
Nakita ko si Sayong ro mata nagapiyong
May ginabuytang taeong nga ginpabuyong-buyong.

Sa mabahoe nga puno it gahapay nga mangga
Akon nga nabatian may eaking gaagunta
Akon dayong nakit-an ro baying gaagwanta
Sa anang ginapang-os nga kahabaong sawa

Sa malinong nga sapa idto sa may ilaya
Nagpamunit si Kulas ag ro seksi nga nobya
Tan-aw ko kandang daywa gahapo ro ginhawa
Galing Kulas kadawi it eab-as nga tilapya.

Sa taeamnan ni Sabas it anang kaeabasa
Nagsugae sandang daywa it pusoy ni Nang Sidra
Akon nga nangawahan si Sidra nag-agunta
Ro kaeabasa gali ay Sabas ginbaeasa.

Sa tunga-tunga it eanas sa nagatumpok nga uhot
Akong nakit-an si Anot ag si Kikay nga nagsuhot
Nangawa ako kay Anot sa akong pagsil-ot-sil-ot
Ro gakurinot nga uhot ni Kikay anang kinuot

NENG, SA IMO NGA PAG-ULI - Mary Ederline Mamburam

NENG, SA IMO NGA PAG-ULI

Neng, owa eon ro suba nga mapaligsan

Naghigku eon ag naglip-ot

Si Nonoy, abi hay ginahaboy ro higku it

 Ana nga babuyan sa suba.

Neng, owa eon ro mga maya

Gintabog sanda it pestisidyo

Raya kuno hay makapaabu it ani.

Neng, owa eon man ro mga pilapil

Nga kon siin hay ginahangkat na ro imo

Nga balanse

Naislan eon it mga subdivision

Hay makapadugang kuno ra it

Mga paeangitan-an.

Siin eon ro mga kamamangi sa suba

Ag ro mga asuhos nga nagapisik

Kon aton nga eagson?

Sanda baea hay napaso

Sa mga plastik ag basura

Nga ginhaboy?

Masubo nga pagbalikid sa ginhalinan

May nabilin pa baea sa masunod nga

Henerasyon?

Halin sa kagueangan hasta sa aton nga eawas

Kita kuntani ro magatatap it dunang manggad.

-       - Mary Ederline Mamburam